Rekenhulp
Waterhardheid: hoe hard is je water, en heb je een ontharder nodig?
De waterhardheid zegt hoeveel calcium en magnesium er in je kraanwater zit. Je waterbedrijf publiceert hem, meestal in graden Duitse hardheid (°dH). Tot 8 °dH is water zacht, van 8 tot 12 gemiddeld en daarboven vrij hard of hard. Omdat de drinkwaterbedrijven al centraal ontharden, komt hard water in Nederland bijna nergens uit de kraan. Met de rekenhulp hieronder zie je wat jouw hardheid betekent.
Direct naar de rekenhulp onderaan, of lees eerst hoe het zit.
Wat is waterhardheid?
Kraanwater bevat van nature mineralen, vooral calcium en magnesium. Hoe meer daarvan, hoe harder het water. Het hangt af van de bron en de bodem: zit er in de bodem veel calcium en magnesium, dan is het water van nature hard, schrijft Waterbedrijf Groningen. Evides noemt duinwater van nature kalkrijk. Bij verhitting zetten calcium en magnesium zich af als kalk, in je waterkoker, boiler en wasmachine. Dunea noemt dat ketelsteen; door kalk op een verwarmingselement kost het opwarmen meer energie.
Eenheden: °dH en mmol/l
Waterbedrijven geven de hardheid in graden Duitse hardheid (°dH) of in millimol per liter (mmol/l). Reken mmol/l om door te vermenigvuldigen met 5,6 (Waterbedrijf Groningen; WML noemt 5,62). Dunea en Brabant Water delen in:
| Hardheid | mmol/l | Noemen we |
|---|---|---|
| 0 tot 4 °dH | 0 tot 0,71 | zeer zacht |
| 4 tot 8 °dH | 0,71 tot 1,43 | zacht |
| 8 tot 12 °dH | 1,43 tot 2,14 | gemiddeld |
| 12 tot 18 °dH | 2,14 tot 3,21 | vrij hard |
| 18 tot 30 °dH | 3,21 tot 5,35 | hard |
| meer dan 30 °dH | meer dan 5,35 | zeer hard |
Hardheid per waterbedrijf
| Waterbedrijf | Wat het waterbedrijf zegt |
|---|---|
| Brabant Water | maximaal 11,2 °dH, in uitzonderlijke gevallen iets hoger; opzoeken per woonplaats |
| Dunea | ongeveer 7,9 °dH (1,42 mmol/l) |
| Evides | verschilt per productiebedrijf; opzoeken met je postcode |
| Oasen | opzoeken met je postcode |
| PWN | gemiddeld 7,9 °dH; per leveringsgebied op te vragen |
| Vitens | opzoeken met je postcode |
| Waterbedrijf Groningen | 6 tot 12,5 °dH; maximale hardheid per straat met je postcode |
| Waternet | 7,8 °dH (1,40 mmol/l) voor alle klanten |
| WMD | ongeveer 8 °dH in het grootste deel van Drenthe |
| WML | in heel Limburg zachter gemaakt; opzoeken met postcode en huisnummer |
Bron: de websites van de waterbedrijven, gelezen op 8 november 2026. De links staan in de rekenhulp hieronder.
Waarom het water bijna overal zacht is
Drinkwaterbedrijven ontharden het water centraal, voordat het bij je thuis komt. Volgens Milieu Centraal heeft bijna twee derde van de gemeenten daardoor zacht water en komt hard water bijna nergens uit de kraan. Helemaal ontkalken mag niet: WMD schrijft dat het Drinkwaterbesluit een hardheid tussen 1 en 2,5 mmol/l voorschrijft, dat is 5,6 tot 14 °dH.
Heb je een waterontharder nodig?
- Zacht (tot 8 °dH): nee. Milieu Centraal vindt een ontharder alleen zinvol bij hard water.
- Gemiddeld (8 tot 12 °dH): meestal niet. Waternet noemt water pas hard vanaf 12 °dH en schrijft dat zijn klanten (7,8 °dH) ook voor de wasmachine of vaatwasser geen ontharder nodig hebben.
- Vrij hard of hard (vanaf 12 °dH): een waterontharder met zout kan kalkaanslag verminderen. Weeg het af: Milieu Centraal noemt ook nadelen. Een ontharder moet goed onderhouden worden tegen bacteriën, in heel zacht water werken wasmiddelen minder goed, en een ontharder is duurder dan andere manieren om kalk tegen te gaan.
Last van kalk maar geen hard water? Waternet geeft tips: spoel de douche na met koud water, droog de douchecabine af en zet een kalkrijke douchekop een nacht in schoonmaakazijn. Dunea raadt aan apparaten regelmatig te ontkalken en de boiler niet heter te zetten dan nodig, maar wel op minstens 60 °C tegen bacteriën.
Zo rekent de rekenhulp
- Hardheid: je kiest je waterbedrijf of vult de hardheid zelf in, in °dH of mmol/l.
- Waterverbruik: het aantal personen x 128,1 liter per dag, het gemiddelde dat het CBS voor Vewin mat (2021), x 365 dagen.
- Te ontharden: je hardheid min de resthardheid die je instelt, maal het waterverbruik. Dat is de last in m³ x °dH per jaar.
- Per ontharder: de last gedeeld door de capaciteit van de fabrikant geeft het aantal regeneraties per jaar; maal het zout per regeneratie geeft de kilo’s zout per jaar.
Het is een indicatie. Je eigen verbruik staat op de jaarrekening van je waterbedrijf, en ontharders houden vaak een reserve aan, waardoor ze iets vaker regenereren.
Rekenhulp: wat betekent jouw hardheid?
Rekenhulp waterhardheid
Kies je waterbedrijf of vul je hardheid in. Je ziet of een ontharder zinvol is, hoeveel water je huishouden gebruikt en per ontharder hoeveel zout dat per jaar kost.
12,0 °dH: vrij hard
Je water is vrij hard. Een waterontharder met zout kan kalkaanslag in leidingen, boiler en apparaten verminderen. Reken hieronder uit welke past.
- 140,3 m³water per jaar
- 842m³ x °dH te ontharden
| Ontharder met zout | Regeneratie | Zout per jaar | Personen (fabrikant) |
|---|---|---|---|
| Aqmos PINK 15 | elke 16 dagen | 33 kg | 3 tot 5 ✓ |
| Aqmos R2D2-32 | elke 14 dagen | 34 kg | 1 tot 4 ✓ |
| Aqmos R2D2-48 | elke 21 dagen | 34 kg | 2 tot 5 ✓ |
| Aqmos R2D2-72 | elke 31 dagen | 34 kg | 2 tot 7 ✓ |
| Aqmos PINK 10 | elke 10 dagen | 38 kg | 2 tot 3 ✓ |
| Aqmos PINK 20 | elke 24 dagen | 30 kg | 4 tot 6 |
| Aqmos Athena | elke 5 dagen | 34 kg | niet opgegeven |
| Aqmos BM Mini | elke 7 dagen | 42 kg | 1 tot 1 |
Indicatie, geen garantie. Waterverbruik: 128,1 liter per persoon per dag (Vewin, kerncijfers (CBS-onderzoek Watergebruik Thuis 2021)). 1 mmol/l = 5,6 °dH (Waterbedrijf Groningen). Indeling zacht tot hard: Dunea. Capaciteit en zout per regeneratie: de fabrikant, bij elk product vermeld. De resthardheid stel je in op de ontharder; BWT (advies 4 tot 6 °dH) adviseert 4 tot 6 °dH. Wat je echt verbruikt, hangt af van je eigen waterverbruik, de instelling en de reservecapaciteit van de ontharder.